piątek, 24 marzec 2017

Interpelacja i odpowiedź w sprawie zmian w dostępności antykoncepcji awaryjnej

Do prezesa Rady Ministrów

Szanowny Panie Pełnomocniku,

rząd przyjął projekt, który przewiduje, że antykoncepcja awaryjna będzie dostępna jedynie na receptę. To kolejne po cichu wprowadzone regulacje przeciwko kobietom.

Najpierw rząd PIS zabrał program in vitro, potem próbował zaostrzyć prawo aborcyjne, teraz chce ograniczyć dostępność antykoncepcji i doprowadzić do sytuacji, że zanim kobieta kupi „tabletkę dzień po”, będzie musiała pójść do lekarza „dzień przed”. To absurd. To jest ograniczanie praw kobiet w Polsce.

Antykoncepcję awaryjną stosuje się w sytuacjach szczególnych, gdy zawodzi mechaniczna metoda zabezpieczania się przed ciążą. W przypadku takiej antykoncepcji ważne jest, aby zażyć ją jak najszybciej, bo w takiej sytuacji liczy się czas.

Największą skuteczność osiąga się, kiedy pigułka zostanie przyjęta do 24 godzin po stosunku. Po tym czasie jej działanie zostaje obniżone. Konieczna zatem jest natychmiastowa wizyta u ginekologa. Niestety czas oczekiwania na wizytę u ginekologa to najczęściej kilka/kilkanaście dni.

Sytuacja również nieco się komplikuje, jeśli potrzeba sięgnięcia po antykoncepcję awaryjną występuje z dala od miejsca zamieszkania, gdy nie ma możliwości szybkiego udania się do ginekologa.

Minister Zdrowia przekonywał, że dotychczas po tabletki sięgały dzieci. W związku z tym rząd podjął decyzję o wprowadzeniu tabletki „dzień po” na receptę. Jednak zastanawiające jest, czy jest to słuszna obawa, bowiem jak wykazały badania przeprowadzone wśród polskich farmaceutów, w grupie kupujących tę tabletkę tylko 2% to młode osoby, poniżej 18. roku życia.

Dziś tabletki „dzień po” można kupić bez recepty w większości krajów Unii Europejskiej, a dostęp do antykoncepcji to fundamentalne prawo każdej kobiety.

Panie Pełnomocniku,

  1. Jakie jest stanowisko Pana Pełnomocnika w tej sprawie?
  2. Czy nie uważa Pan Pełnomocnik, że rząd po raz kolejny próbuje ograniczać prawa kobiet w Polsce?
  3. Dlaczego rząd wprowadza rozwiązania, według których Polki będą traktowane inaczej niż inne Europejki?
  4. Dlaczego rząd proponuje Polkom kolejne ideologiczne podejście do spraw kobiet?

Zgłaszający: Monika Wielichowska

 

Odpowiedź na interpelację w sprawie zmian w dostępności antykoncepcji awaryjnej

Podjęte dotychczas przez Ministerstwo Zdrowia działania w zakresie doregulowania dostępności produktów leczniczych z grupy ATC G03A (hormonalne środki antykoncepcyjne do stosowania wewnętrznego) mają na celu zwiększenie bezpieczeństwa pacjentki. Powyższe wynika z faktu, że przyjęcie przez pacjentkę przedmiotowego produktu leczniczego powinno być poprzedzone wizytą u lekarza ze specjalizacją w zakresie ginekologii, której nieodłącznym elementem jest badanie fizykalne. Ponadto lekarz, który prowadzi dokumentację medyczną pacjentki, posiada wiedzę o częstotliwości przepisywania niniejszych produktów leczniczych, a także o wystąpieniu możliwych działań niepożądanych, czy też możliwej interakcji z innymi lekami. Dzięki wprowadzonej regulacji lekarz będzie mógł ocenić, czy zastosowanie leku wpłynie na stan zdrowia pacjentki, zwłaszcza nieletniej.

W związku z powyższym, doregulowanie dostępności tych produktów leczniczych ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa pacjentki oraz objęcie jej większą opieką dostosowaną do jej indywidualnych potrzeb.

Dodatkowo, z informacji uzyskanych od Ministra Zdrowia wynika, że do resortu zdrowia wpływa wiele sygnałów dotyczących zastępowania regularnej antykoncepcji hormonalnej wydawanej z przepisu lekarza, poprzedzonej badaniem fizykalnym i konsultacją lekarską, doraźnym stosowaniem antykoncepcji awaryjnej. Ponadto, przedmiotowa regulacja ma na celu zapobiec upowszechnianiu stosowania i nieuzasadnionej konsumpcji produktu leczniczego z grupy ATC G03A - hormonalne środki antykoncepcyjne do stosowania wewnętrznego.

Jednocześnie należy podkreślić, że leki hormonalne niewątpliwie należą do grupy leków o silnym działaniu, przede wszystkim z uwagi na mechanizm działania, co znajduje odzwierciedlenie w Charakterystyce Produktu Leczniczego ellaOne, gdzie wymieniony jest szereg działań niepożądanych oraz skutków ubocznych.

Art. 4 ust. 4 dyrektywy 2001/83/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 listopada 2001 r. w sprawie wspólnotowego kodeksu odnoszącego się do produktów leczniczych stosowanych u ludzi stanowi: „Niniejsza dyrektywa nie wpływa na stosowanie ustawodawstwa krajowego zabraniającego lub ograniczającego sprzedaż bądź stosowanie produktów leczniczych jako środków antykoncepcyjnych lub poronnych. Państwa Członkowskie przedstawią Komisji dane przepisy ustawodawstwa krajowego.”

Powyższy przepis daje więc państwom członkowskim prawo do ustanowienia określonych w nim ograniczeń zarówno w odniesieniu do narodowych pozwoleń na dopuszczenie do obrotu, jak również pozwoleń wydawanych przez Komisję Europejską, co wynika z art. 13 ust. 1 Rozporządzenia (WE) Nr 726/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. ustanawiającego wspólnotowe procedury wydawania pozwoleń dla produktów leczniczych stosowanych u ludzi i do celów weterynaryjnych i nadzoru nad nimi oraz ustanawiające Europejską Agencję Leków w brzmieniu: „Bez uszczerbku dla art. 4 ust. 4 i 5 dyrektywy 2001/83/WE pozwolenie na wprowadzenie do obrotu wydane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem jest ważne na obszarze całej Wspólnoty”.

Jednocześnie, jako Pełnomocnik Rządu do Spraw Równego Traktowania, pragnę podkreślić, że zapewnienie równych praw wszystkich grup społecznych, w tym również kobiet jest dla mnie niezwykle istotne. Należy mieć jednak na uwadze, że priorytetową kwestią powinno być zapewnienie bezpieczeństwa i zdrowia przedstawicieli tych grup. W przypadku antykoncepcji awaryjnej nadal będzie ona dostępna, z tym jednak warunkiem, że otrzymanie przedmiotowego produktu będzie musiało być poprzedzone wizytą u lekarza specjalisty w zakresie ginekologii.

Odpowiadający: sekretarz stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów Adam Lipiński