czwartek, 28 styczeń 2016

Interpelacja i odpowiedź w sprawie Bałtyckiego Centrum Badawczo-Wdrożeniowego Gospodarki Morskiej w Szczecinie

Do ministra gospodarki morskiej i żeglugi śródlądowej.

Szanowny Panie Ministrze,

21 grudnia 2012 roku postawiono pierwszy formalny krok ku utworzeniu w Szczecinie Bałtyckiego Centrum Badawczo-Wdrożeniowego Gospodarki Morskiej. Marszałek województwa zachodniopomorskiego, prezydent miasta i rektorzy Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego oraz Akademii Morskiej podpisali stosowny list intencyjny.

Centrum ma według planów kreować i realizować projekty we współpracy z podmiotami gospodarczymi branży morskiej, a ich efekty mają być wdrażane u beneficjentów. Do zadań ośrodka należało będzie również prowadzenie branżowego inkubatora przedsiębiorczości oraz prowadzenie procesów patentowych i wdrożeniowych, jak m.in. eksploracja dna morskiego płytko- i głębokowodna, geodezja morska i kartografia, projektowanie i eksploatacja techniczna obiektów pływających i budowli hydrotechnicznych, projektowanie i eksploatacja techniczna urządzeń wydobywczych, optymalizacja pracy pędników wykorzystywanych do napędu obiektów pływających i urządzeń w gospodarce morskiej, konstrukcja i eksploatacja obiektów pływających napędzanych alternatywnymi źródłami energii i wiatrem.

Byłoby to spójne z dalekosiężnymi planami naszego kraju dotyczącego wydobywania, podnoszenia z dna morskiego konkrecji polimetalicznych.

Nasz kraj, jako jeden z zaledwie kilkunastu na świecie, ma prawo do eksploracji surowców z dna morskiego w strefie Clarion – Clipperton.

Centrum umożliwiałoby komercjalizację badań naukowych związanych z gospodarką morską.

Jednym z najpilniejszych działań w celu utworzenia BCBWGM jest umieszczenie projektu na Polskiej Mapie Drogowej Infrastruktury Badawczej, co da szansę na pozyskanie funduszy pomocowych na realizację morskiego ośrodka badawczo-rozwojowego w Szczecinie w perspektywie finansowej 2014 – 2020.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z pytaniami:

  1. Czy Panu Ministrowi znane są starania samorządu zachodniopomorskiego mające na celu utworzenie w Szczecinie Bałtyckiego Centrum Badawczo-Wdrożeniowego Gospodarki Morskiej?
  2. Czy podległe Panu Ministerstwo widzi konieczność szybkiego wpisania wyżej wymienionego projektu na Polskiej Mapie Drogowej Infrastruktury Badawczej i wsparcia starań inicjatorów projektu w celu pozyskania funduszy pomocowych na realizację morskiego ośrodka badawczo-rozwojowego w Szczecinie w perspektywie finansowej 2014 – 2020?
  3. Jakie strategiczne działania podejmie Ministerstwo Gospodarski Morskiej w celu wsparcia badań i technologii mogącej umożliwienie polskim podmiotom gospodarczym komercyjne wydobycie konkrecji polimetalicznych ze strefy Clarion – Clipperton, do której nasz kraj ma prawa?

Zgłaszający: Norbert Obrycki

 

Odpowiedź na interpelację w sprawie Bałtyckiego Centrum Badawczo-Wdrożeniowego Gospodarki Morskiej w Szczecinie

Odnosząc się do pytania pierwszego Pana Posła informuję, że w Ministerstwie Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej znane są starania samorządu zachodniopomorskiego mające na celu utworzenie ośrodka badawczo-rozwojowego. Ponadto znane są zasadnicze cele projektu przejawiające się wzrostem integracji badawczej i działalności naukowej dotyczącej technicznej eksploatacji mórz i oceanów. Z informacji jakie udało nam się uzyskać wynika, że w maju 2015 r. zostało przeprowadzone studium wykonalności omawianej inwestycji.

Bałtyckie Centrum będzie miało duże znaczenie zarówno dla gospodarki morskiej, jak również dla rozwoju Szczecina i województwa zachodniopomorskiego. Gospodarka morska jest wiodącą specjalizacją Szczecina, którą powinno się w pełni gospodarczo wykorzystać. Jednocześnie Akademia Morska w Szczecinie oraz Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny będą miały okazję wykazać się swoim potencjałem, zwłaszcza w kontekście komercjalizacji badań naukowych związanych z gospodarka morską.

Z uwagi na fakt, że projekt dotyczy branży morskiej, a w jego koordynację zaangażowane są dwie uczelnie z województwa zachodniopomorskiego, Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej zdecydowanie popiera utworzenie Centrum oraz uznaje za celowe wspieranie inicjatyw służących rozwojowi nauki, a także prowadzenie i wdrażanie wyników badań ukierunkowanych na gospodarkę morską.

Odnosząc się do pytania drugiego uprzejmie informuję, że właściwym podmiotem w sprawie Polskiej Mapy Drogowej Infrastruktury Badawczej jest Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego na podstawie art. 4a ust.1, ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz. U. z 2014 r. poz. 1620, z późn. zm.), który może decydować o konieczności wpisania projektu na Polską Mapę Drogową Infrastruktury Badawczej. W związku z powyższym Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej nie jest właściwe do zajęcia stanowiska w tej sprawie, jednak zdecydowanie popiera inicjatywę samorządu zachodniopomorskiego. Jednocześnie informuję, że najbliższa aktualizacja Polskiej Mapy Drogowej Infrastruktury Badawczej będzie dokonywana na przełomie lat 2016/2017.

W odpowiedzi na pytanie trzecie należy podkreślić, że kwestie dotyczące wydobycia konkrecji polimetalicznych leżą w obszarze właściwości Głównego Geologa Kraju. Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej popiera działania dotyczące rozwoju technologii morskich, również te dotyczące wydobycia konkrecji polimetalicznych. Kwestie dotyczące wydobycia zasobów takich jak konkrecje polimetaliczne powinny być rozpatrywane z uwzględnieniem znacznej specyfiki branży, uwarunkowań gospodarczych oraz potrzeb podmiotów zaangażowanych w dane przedsięwzięcia. Zasady dotyczące badań i wydobycia zasobów z dna morskiego regulowane są przez przepisy Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza z 1982 r. (UNCLOS). Na mocy przepisów części XI omawianej konwencji, w ramach systemu ONZ powołana została Międzynarodowa Organizacja Dna Morskiego (International Seabed Authority - ISA). Przedmiotowej organizacji przyznane zostało prawo do zarządzania zasobami naturalnymi poza granicami jurysdykcji państw. Prawo do wydobycia mają jedynie podmioty posiadające status kontraktora ISA.

Reasumując, Polska nie posiada bezpośrednich praw do wydobycia konkrecji polimetalicznych, jest jednak członkiem Wspólnej Organizacji INTEROCEANMETAL (IOM). Podmiot ten, to międzynarodowa organizacja badawcza o charakterze rządowym, która dysponuje statusem kontraktora ISA. Aktualnie państwami sponsorującymi IOM są rządy sześciu państw: Bułgarii, Kuby, Czech, Polski, Rosji i Słowacji. Nadzór nad pracami IOM ze strony RP prowadzi Główny Geolog Kraju.

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej Jerzy Materna