środa, 05 kwiecień 2017

Projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego

Projekt: Ustawa o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy: Projekt dotyczy zgodnie z uzasadnieniem - nadania organowi administracji publicznej prawa do umorzenia zawieszonego postępowania, po upływie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, w wypadku śmierci strony, jej przedstawiciela ustawowego lub utraty przez stronę lub przedstawiciela ustawowego zdolności do czynności prawnych.

Proces legislacyjny: http://sejm.gov.pl/Sejm8.nsf/PrzebiegProc.xsp?id=F4A0680E04EDD6E5C1258108003497B1

Treść zmian:

Art. 1. W ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23) w art. 105 po §2 dodaje się §3 w brzmieniu:

„§3. Organ administracji publicznej może umorzyć zawieszone postępowanie po upływie trzech lat od dnia wydania postanowienia

o zawieszeniu postępowania z powodu śmierci strony lub jednej ze stron, śmierci przedstawiciela ustawowego strony albo utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych, jeżeli nie zagraża to uzasadnionemu interesowi stron lub interesowi społecznemu.”

Art. 2. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

 

UZASADNIENIE

W projekcie nowelizacji ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23), główną zmianą jest nadanie organowi administracji publicznej prawa do umorzenia zawieszonego postępowania w wypadku śmierci strony, jej przedstawiciela ustawowego lub utraty przez stronę lub przedstawiciela ustawowego zdolności do czynności prawnych.

Projekt ustawy przewiduje rozszerzenia możliwości umorzenia postępowania po upływie 3-letniego okresu zawieszenia postępowania także w przypadku zaistnienia innych przesłanek obligatoryjnego zawieszenia postępowania.

Przepis art. 97 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego stanowi o obowiązku organu administracji publicznej obligatoryjnego zawieszenia postępowania

m. in. w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 §5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105);

W przypadku zawieszenia postępowania z powodu śmierci strony lub jednej ze stron postępowania wydanie stosownego postanawiania poprzedza ustalenie przez organ administracji publicznej braku możliwości wezwania następców prawnych zmarłej strony. Niemożność wezwania spadkobierców wynika najczęściej z braku możliwości ich ustalenia.

Zgodnie z przepisem art. 1027 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r.- Kodeks cywilny: Względem osoby trzeciej, która nie rości sobie praw do spadku z tytułu dziedziczenia, spadkobierca może udowodnić swoje prawo wynikające z dziedziczenia tylko stwierdzeniem nabycia spadku albo zarejestrowanym aktem poświadczenia dziedziczenia.

Orzecznictwo wskazuje na brak legitymacji procesowej organów administracji publicznej do inicjowania postępowań o nabycie spadku po zmarłych, w toku postępowania, stronach. Ponadto, w przeważającej większości przypadków brak jest także przesłanek do powołania kuratora spodku nieobjętego, bowiem zgodnie

z poglądem wyrażonym przez przedstawicieli judykatury, spadek uważa się za nie objęty, jeżeli spadkobierca lub spadkobiercy nie objęli spadku faktycznie

w przechowanie, zarząd lub użytkowanie.

Brak zainteresowania spadkobierców zmarłej strony postępowania lub brak możliwości prawnych ustalenia tytułu dziedziczenia, skutkują brakiem możliwości podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego, co prowadzi do zawieszenia postepowań na czas nieskończony. W takim wypadku powstaje stan niepewności, niepożądany z punktu widzenia porządku prawnego, interesów pozostałych stron postępowania oraz sprzeczny z jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego- zasadą szybkości postępowania zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia.

Proponowany w ustawie okres trzech lat na usunięcie przeszkody, jaką jest brak możliwości ustalenia spadkobierców, jest okresem wystarczająco długim do uzyskania postanowienia o nabyciu spadku lub aktu poświadczenia dziedziczenia albo tez wezwania do udziału w postępowaniu uprzednio ustalonych spadkobierców.

Proponowanym warunkiem ograniczającym stosowanie instytucji umorzenia postępowania administracyjnego jest wykazanie przez organ administracji publicznej braku zagrożenia dla uzasadnionego interesu stron lub dla interesu społecznego. Ocena dokonywana byłaby każdorazowo przez organ administracji publicznej

i podlegałaby kontroli instancyjnej i sądowo administracyjnej.

Analogiczna regulacja zawarta jest w przepisie 182 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, zgodnie z którym: Sąd umarza postępowanie zawieszone na zgodny wniosek stron lub na wniosek spadkobiercy, jak również z przyczyn wskazanych

w art. 177 §1 pkt 5 i 6, jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu roku od daty postanowienia o zawieszeniu. Ponadto sąd umorzy postępowanie w razie stwierdzenia braku następcy prawnego strony, która utraciła zdolność sądową, a w każdym razie po upływie roku od daty postanowienia o zawieszeniu z tej przyczyny. Sąd także umorzy postępowanie w razie śmierci strony po upływie lat pięciu od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania z tej przyczyny.

Ponadto art. 130 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że sąd umarza zawieszone postępowanie

1) jeżeli wniosek o podjęcie postępowania zawieszonego na zgodny wniosek stron albo z przyczyn wskazanych w art. 125 fakultatywne przesłanki zawieszenia postępowania § 1 pkt 3, nie został zgłoszony w ciągu trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu;

2) w razie stwierdzenie braku następcy prawnego strony, która utraciła zdolność sądową, a w każdym razie po upływie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu tej przyczyny;

3) w razie śmierci strony, po upływie pięciu lat od dnia wydania postanowienia

o zawieszeniu postępowania z tej przyczyny.

Proponuje się z uwagi na wskazane powyżej argumenty, rozszerzyć możliwość umorzenia postępowania po upływie 3-letniego okresu zawieszenia postepowania także w wypadku zaistnienia innych przesłanek obligatoryjnych zawieszenia postępowania tj.: śmierci przedstawiciela ustawowego strony albo utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych .

Wejście w życie projektowanej regulacji nie ma wpływu na budżet państwa.

Projekt ustawy wywołuje pozytywne skutki społeczno – gospodarcze.

Projekt nie jest objęty prawem Unii Europejskiej