czwartek, 21 wrzesień 2017

Interpelacja nr 12445 w sprawie Jednolitego Pliku Kontrolnego

Do Prezes Rady Ministrów:  Szanowna Pani Premier, 

Ustawą z dnia 10.09.2015 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1649) do ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U z 2017 r. nr 201 z późn. zm.) wprowadzony został m.in. przepis art. 193a (Jednolity Plik Kontrolny), który umożliwił organom podatkowym żądanie od przedsiębiorców prowadzących księgi podatkowe przy użyciu programów komputerowych przekazania całości lub części ksiąg podatkowych oraz dowodów księgowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej lub na informatycznych nośnikach danych, w postaci elektronicznej odpowiadającej strukturze logicznej, wskazując rodzaj ksiąg podatkowych oraz okres którego dotyczą. Dane te mogą być żądane zarówno w trakcie prowadzonych czynności sprawdzających, postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno–skarbowej.

Następnie ustawą z dnia 13 maja 2016 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2016 r. poz. 846 z późn. zm.) wprowadzono obowiązek automatycznego przekazywania organom podatkowym informacji z ksiąg podatkowych w formacie JPK na podstawie art. 82 § 1b. Zgodnie z tym przepisem osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne prowadzące księgi podatkowe przy użyciu programów komputerowych są obowiązane, bez wezwania organu podatkowego, do przekazywania za pomocą środków komunikacji elektronicznej ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych informacji o prowadzonej ewidencji, o której mowa w art. 109 ust. 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U z 2016 r. poz. 710 z późn. zm.) w postaci elektronicznej odpowiadającej strukturze logicznej, na zasadach dotyczących przesyłania ksiąg podatkowych lub ich części określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 193a § 3 za okresy miesięczne w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu, wskazując miesiąc, którego ta informacja dotyczy.

W odpowiedzi na moją interpelację z dnia 16.11.2016 r. nr 7504 w piśmie z dnia 05.12.2016 r. RS5.054.30.2016 Pan Minister Gruza wskazał, iż Ministerstwo Rozwoju i Finansów we współpracy ze spółką Aplikacje Krytyczne Spółka z o.o. prowadzi prace w zakresie budowy narzędzi analitycznych wykorzystujących jako dane JPK_VAT oraz resortowe bazy danych. Wskazano m.in., iż w ramach zadań zleconych tej spółce w zakresie Repozytorium JPK do dnia 08.02.2017 r. miały być zakończone prace na dodatkowe narzędzie do automatycznej analizy i weryfikacji danych zawartych w tym Repozytorium z danymi z deklaracji VAT-7/7K/7D oraz VAT UE, a także informacjami o podmiotach stanowiących potencjalne zagrożenie dla systemu podatkowego (BPS). Ponadto w zakresie pozostałych zmian dotyczących zaawansowanych narzędzi analitycznych i Centralnego Rejestru Faktur pierwsze narzędzie analityczne miały być dostarczone do dnia 30.04.2017 r.

Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2016r. poz. 1510) uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

  1. Czy organy podatkowe oraz organy kontroli skarbowej żądały danych w trybie art. 193a Ordynacji podatkowych oraz ile było podmiotów przekazujących takie dane fakultatywnie w okresie od 1.07.2016 r. do 30.04.2017 r.?
  2. Ile czynności sprawdzających, postępowań podatkowych, kontroli podatkowych oraz kontroli celno-skarbowych (w podziale na poszczególne instytucje) zostało przeprowadzonych przez organy podatkowe z wykorzystaniem JPK (ile zakończono, a ile jest w trakcie)?
  3. Kto jest udziałowcem Aplikacje Krytyczne Spółka z o.o. oraz kto jest w radzie nadzorczej tej spółki z ramienia MRiF?
  4. Czy Ministerstwo Rozwoju i Finansów otrzymało w dniu 8.02.2017 r. dodatkowe narzędzie do automatycznej analizy i weryfikacji danych zawartych w Repozytorium JPK z danymi z deklaracji VAT-7/7K/7D oraz VAT UE, a także informacjami o podmiotach stanowiących potencjalne zagrożenie dla systemu podatkowego? Jaki był koszt tego oprogramowania? (vide odpowiedź z dnia 5.12.2017 r. na interpelację nr 7504)
  5. Czy zostało przygotowane zaawansowane narzędzie analityczne do dnia 30.04.2017 r., o którym mowa w odpowiedzi z dnia 5.12.2017 r. na moją interpelację nr 7504, niezbędne do analizy danych pozyskanych w trybie art. 193a Ordynacji podatkowej? Jeśli tak to kiedy i jakie oraz jaka jest funkcjonalność? Jaki był koszt tego oprogramowania?
  6. Jaki jest harmonogram prac nad rozwojem oprogramowania analitycznego dla organów podatkowych do 31.08.2018 r.? Jakie mają być funkcjonalności docelowe tego oprogramowania?
  7. Jaki ma być ostateczny koszt oprogramowania analitycznego dostarczonego przez Spółkę Aplikacja Krytyczna Spółka z o.o.?
  8. Jak jest rola i funkcja Centrum Analiz i Kontroli Podatkowej we Wrocławiu? Czy komórka ta przygotowała odrębne oprogramowanie analityczne do automatycznej weryfikacji JPK? Czy dostosowano oprogramowanie ACL i IDEA do weryfikacji JPK?
  9. Czy były prowadzone szkolenia dla pracowników i funkcjonariuszy KAS w zakresie oprogramowania z pkt 4,5 i 8? Jeśli tak to ile osób przeszkolono? 

Z wyrazami szacunku, 
Janusz Cichoń, Włodzimierz Nykiel, Jarosław Urbaniak 

Odpowiedź: 

W odpowiedzi na interpelację Panów Posłów Janusza Cichonia, Włodzimierza Nykiela    i Jarosława Urbaniaka z dnia 8 maja 2017 r. nr 12445 w sprawie stosowania art. 193a Ordynacji podatkowej (Jednolity Plik Kontrolny – przedstawiany na żądanie organów podatkowych) wprowadzonego ustawą z dnia 10 września 2015 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1649, z późn. zm.), uprzejmie wyjaśniam. Ad 1. W ramach czynności sprawdzających w okresie 01.07.2016 r. – 30.04.2017 r. organy podatkowe oraz byłe organy kontroli skarbowej wystąpiły z żądaniem danych w trybie art. 193a Ordynacji podatkowej w 310 przypadkach, natomiast 105 podmiotów przekazało dane fakultatywnie. Ad 2. W okresie 01.07.2016 r. – 30.04.2017 r. urzędy skarbowe przeprowadziły i zakończyły 7504 czynności sprawdzających z wykorzystaniem JPK; 3445 czynności pozostaje w toku. Z kolei byłe urzędy kontroli skarbowej (obecnie urzędy celno-skarbowe) przeprowadziły i zakończyły 26 czynności sprawdzających z wykorzystaniem JPK; w toku pozostaje 13 czynności. W powyższym okresie, w wyniku ustaleń dokonanych w czynnościach sprawdzających i kontrolach podatkowych z wykorzystaniem JPK, urzędy skarbowe przeprowadziły i zakończyły 2 postępowania podatkowe; 4 postępowania pozostają w toku.  Urzędy celnoskarbowe do 30 kwietnia 2017 r. nie wszczynały postępowań podatkowych, w których byłby  wykorzystany JPK. Do dnia 28 lutego 2017 r. byłe urzędy kontroli skarbowej wszczęły w trybie określonym w ustawie z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 720, z późn. zm.) 13 postępowań kontrolnych z wykorzystaniem JPK, z czego do dnia 30 kwietnia 2017 r. zakończono 4 takie postępowania. Natomiast urzędy celno-skarbowe wszczęły do dnia 30 kwietnia 2017 r. 7 kontroli celno-skarbowych, w których korzystały z JPK (wszystkie w toku). Z uwagi na szereg czynników: krótki okres stosowania JPK, okresowe podmiotowe ograniczenie obowiązku przekazywania (od lipca 2016 tylko duże firmy), tryb, który wymaga skierowania żądania do konkretnego podatnika oraz zakres danych podlegających przekazywaniu (ograniczone do okresu za lipiec 2016 r.), dane z JPK wykorzystywane są zasadniczo dla celów kontrolnych. Z uwagi na ograniczoną liczbę kontroli podatkowych z wykorzystaniem JPK prowadzonych w I półroczu 2017 r., przewiduje się pozyskanie pełnych danych statystycznych z tego obszaru po raz pierwszy za I półrocze 2017 r. Ad 3. Zgodnie z aktem założycielskim Aplikacje Krytyczne Sp. z o.o. z dnia 14 czerwca 2016 r. wszystkie udziały w Spółce zostały objęte przez Skarb Państwa. Aktualnie w skład Rady Nadzorczej wchodzą Pan Leszek Skiba, Pan Adam Niedzielski, Pani Joanna Dadacz, Pan Tomasz Tratkiewicz oraz Pan Paweł Dobrowolski – wszystkie te osoby zostały powołane przez Ministra Rozwoju i Finansów (lub wcześniej przez Ministra Finansów). Wszystkie dane dotyczące udziałowców oraz członków organów tej spółki można znaleźć także na bieżąco, w elektronicznym KRS: https://ems.ms.gov.pl/krs/wyszukiwaniepodmiotu?t:lb=t wpisując nazwę spółki. Ad 4. Ministerstwo Finansów nie otrzymało w dniu 8 lutego 2017 r. wskazanego narzędzia w związku z faktem, że w trakcie realizacji zlecenia rozszerzono planowany zakres prac (przede wszystkim rozszerzono zakres żądanych raportów) i w konsekwencji wydłużono czas realizacji tego zlecenia. Część produktów przewidzianych do dostarczenia w ramach tego zlecenia pracy została wdrożona produkcyjnie w dniu 24 kwietnia 2017 r., a pozostałe produkty są planowane do wdrożenia w terminie do dnia 31 sierpnia 2017 r. Łączny koszt realizacji wszystkich produktów w ramach tego zlecenia został ostatecznie oszacowany w wysokości 720 000,00 zł brutto. Ad 5. W ramach zadania dotyczącego budowy narzędzi do zaawansowanej analityki, w tym opartej na statystyce matematycznej operującej na danych z Fundamentu Danych (hurtownia danych na potrzeby analityczne), do chwili obecnej przekazano Spółce tylko jedno zlecenie na „Fundament Danych wersja 1” dotyczące przygotowania odpowiedniego rozwiązania informatycznego do agregowania i udostępniania do celów analitycznych danych z kilkudziesięciu źródłowych systemów informatycznych resortu finansów i baz zewnętrznych. Przedmiotowe zlecenie pracy zostało uzgodnione w dniu 13 marca 2017 r. z terminem realizacji określonym na dzień 26 września 2017 r., czyli po wskazanym terminie 30 kwietnia 2017 r. Koszt realizacji tego zlecenia został oszacowany w wysokości 983 262,00 zł brutto. W ramach tego zlecenia z przedmiotowym rozwiązaniem zostanie zintegrowany System Analityczny Administracji Skarbowej wdrażany bez udziału Spółki, a w okresie późniejszym będą z nim integrowane wszystkie pozostałe funkcjonujące w resorcie finansów narzędzia analityczne. Ad 6. Dotychczas zlecono Spółce tylko dostarczenie opisanego w odpowiedzi na pytanie nr 5 rozwiązania informatycznego w ramach zlecenia na „Fundament Danych wersja 1”, które będzie zintegrowane z Systemem Analitycznym Administracji Skarbowej. Nie ma ustalonego harmonogramu dalszego rozwoju oprogramowania analitycznego w horyzoncie czasowym do dnia 31 sierpnia 2018 r. Ewentualne inne zlecenia dla Spółki w zakresie rozwoju oprogramowania analitycznego będą podejmowane w przypadku stwierdzenia braków funkcjonalnych narzędzi już istniejących. Ad 7. W tej chwili znane są tylko koszty realizacji zlecenia na „Fundament Danych wersja 1” oszacowane w wysokości 983 262,00 zł brutto. Koszty ewentualnych innych zleceń pracy będą znane dopiero po uzgodnieniu zakresu takich zleceń. Ad 8. Centrum Analiz i Kontroli Podatkowej we Wrocławiu – CAiPAP (od 1 marca 2017 r. Centrum Analiz i Planowania Administracji Skarbowej we Wrocławiu – CAiPAS) zostało wskazane jako odpowiedzialne merytorycznie za określenie wymagań w zakresie przygotowania rozwiązania informatycznego, o którym mowa w pytaniu nr 4. Przedmiotowe Centrum wyspecyfikowało zakres raportów analitycznych do weryfikacji danych z plików JPK-VAT z innymi danymi będącymi w posiadaniu administracji skarbowej i odpowiada za weryfikację narzędzi dostarczanych przez Spółkę. Jednocześnie należy zauważyć, że niezależnie od realizacji powyższego zadania CAiPAS przygotowało własne rozwiązanie (tzw. WRO-System), tj. narzędzie służące do udostępniania plików JPK_VAT dla pracowników organów podatkowych i celno-skarbowych. Tworzy także raporty oparte na własnych i resortowych bazach danych w zakresie Jednolitego Pliku Kontrolnego. Ad 9. Pracownicy CAiPAS zajmujący się bezpośrednio obsługą ww. narzędzi przeprowadzili w okresie luty – kwiecień 2017 r. szkolenia dla ok. 1200 osób w zakresie obsługi i możliwości ich wykorzystania.

Wyrażam nadzieję, że przedstawione wyjaśnienia usuną wątpliwości i usatysfakcjonują Panów Posłów.

Z upoważnienia Ministra Rozwoju i Finansów Paweł Gruza Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów